محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1113

تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )

حكم نادر شاه مكحول و بعد از دو سه روز كورى درگذشت . و نادر شاه در سيزدهم صفر از همدان متوجّه سنندج شد و از آنجا عازم مراغه و كوچ بر كوچ روانه مغان گرديد و از مغان به اردبيل آمد و در اينجا به تحقيق پيوست كه سرخاى لگزى كه از جانب دولت عثمانى ولايت شيروان و داغستان را دارد مضايقه از واگذاشتن اين نواحى مىنمايد . لهذا مصمّم فتح شيروان گرديد ، و در بيست و پنجم ربيع الاول به كنار رود كر رسيد و سرخاى به قلل جبال فرار نمود . نادر شاه در بيست و نهم ماه مزبور وارد شماخى گشت و ايالت اين مملكت را به محمّد قلى خان سعدلو حاكم اردبيل داد و طهماسبقلى خان سردار فارس كه از كار محمّد خان بلوچ فراغت حاصل نموده بود به موجب امر نادرى با بعضى خوانين به چاپارى به شماخى آمد و مقرّر شد كه طهماسبقلى خان با دوازده هزار نفر متوجّه دفع سرخاى كه در قبله جمعيّتى فراهم نموده بود شود و پس از انجام اين مهمّ از راه فارس و سيستان روانه هرات گردد و سردارى و سپهدارى قندهار او را باشد . و موكب نادرى متوجّه قموق كه در پانزده منزلى شماخى و انتهاى داغستانست شد و بعد از چند جنگ اين حدود به تصرّف عساكر نادر شاه درآمد و سرخاى با معدودى به ديار چركس گريخت . پس از غلبهء نادر شاه بر داغستان خاص ، فولاد خان ولد عادل گرايخان شمخال بزرگ داغستان به خدمت نادر شاه آمده مخلع و به منصب شمخال برقرار گشت و تعهّد خدمت نمود ( يعنى حكومت داغستان يافت ) و موكب نادر شاه معاودت به قبله كرد و طهماسبقلى خان چون كار سرخاى به انجام رسيده بود به نحو مقرّر روانه هرات گرديد . و نادر شاه از قبله عزم تسخير گنجه نمود ، و در ماه جمادى الآخرى اين شهر را محاصره كرد و در اثناى محاصرهء گنجه جمعى را به سردارى صفى خان بغايرى روانه تفليس و به محاصرهء اين شهر مأمور ساخت ، و گنجه در بند محاصره بود كه سال بسر رسيد . هم در اين سال جمعى از رؤساى لگزيه جاروتله كه متعهّد خدمت شده بودند چون تقاعد از تعهّد خود كرده بودند به امر نادر شاه تنبيه شدند و جمعى از طوايف بختيارى كه مأمور خراسان بودند چون از عرض راه فرار كرده در كوهستان بختيارى اظهار سركشى مىنمودند مقهور عساكر نادرى گشتند . نيز در اين سال فرمان مسطور در ذيل را نادر شاه در باب تعيين فرمانفرماى جديد در گرجستان و فرستادن قشون به جهت محاصرهء تفليس صادر